Fietsen langs de grenzen van België deel 6: Henegouwen

ReisReporter Bruno Loockx fietste in 2004 een tot de verbeeldingsprekende route langs de grenzen van België. Voor Uitgeverij Lannoo bundelde hij deze tocht tot een bijzondere fietsgids. Gedurende 14 opeenvolgende weken blikt hij terug op zijn fascinerende fietstocht met exclusieve foto’s. Deel 6: Henegouwen

Door het industriële verleden en groene heden van de Borinage
Fietsen in het Paradijs, passeren voorbij Gibraltar, bidden in de basiliek van Bon-Secours, … Je kunt het zo gek niet verzinnen of het kan op dit fietstraject. In een afwisselend heuvellandschap strelen rustgevende geluiden je oren. Als in geen andere streek hoor je hier de hanen kraaien en het koren ruisen als was er een elektrische ontlading in de velden.

Het oude industriële patrimonium werd her en der gerestaureerd en wat men er verloor aan industrie, won men aan natuur. Dankzij de inzet van de natuurverenigingen ontstond een heuse groene gordel. Die onontdekte natuurpracht, de intermezzo’s in kleine dorpjes, de gerenoveerde sites en culturele pareltjes als Moeskroen en Doornik staan garant voor een aangename en boeiende tocht.

Een afwisselend landschap
Henegouwen, velen associëren deze provincie met de Ardennen, maar niets is minder waar. Deze fietsstreek, die zich uitstrekt van Moeskroen tot Erquilinnes via Doornik, heeft niet de woeste natuur zoals de Ardennen, maar kent een groen heuvelend landschap met lieflijke vergezichten en nog ongerepte stukjes natuur.

Het rijk industrieel verleden van de streek, maakt deze streek nog extra bijzonder. Hoewel de teloorgang van de industrie voor veel kommer en kwel heeft gezorgd, zijn vele sites nu een bezoek waard. Veel van het industriële patrimonium is gerestaureerd, werd beschermd of prijkt als werelderfgoed op de lijst van de Unesco. Le Grand-Hornu, dat je rakelings passeert op je fietstocht is een voorbeeld van de industriële revolutie en een te bezoeken gewezen steenkoolmijn en industriecomplex.

De Borinage en Le Grand-Hornu
De steenkoolindustrie was destijds één van de belangrijkste, zoniet de belangrijkste industrie in Henegouwen. Begin 19de-eeuw zou deze zwarte energie razend populair worden en bijdragen tot de industriële ontwikkeling van Henegouwen. De rijkdom en welstand die deze industrie meebracht bereikte een top in de 19de en 20ste-eeuw. Na de Tweede Wereldoorlog kwam langzaam maar zeker een einde aan de steenkoolindustrie.

In de Borinage, de streek rondom Bergen, reikend tot aan de Franse grens, is Le Grand-Hornu, een oud industrieel mijnbouwcomplex, de opmerkelijkste en belangrijkste herinnering aan de Industriële Revolutie, waarvan de steenkoolindustrie een onderdeel was. Deze site gebouwd tussen 1810 en 1830 door Henri De Gorge, een welgestelde industrieel uit Frankrijk, is een voorbeeld van een stedelijk project.

Door de bezorgdheid over het welzijn van zijn arbeiders liet hij tussen 1819 en 1832 ongeveer 400 huizen bouwen. Hij was de eerste promotor van sociale woningen. Alle woningen werden voorzien van een bepaald comfort. In zijn arbeiderstad was er ruimte voor groene zones, speelplaatsen voor de kinderen en ontspanningsmogelijkheden voor de volwassenen. Het implementeren van wasserijen, de verdeling van warm water en een bibliotheek voor arbeiders waren een aantal van de sociale voorzieningen, waardoor Henri De Gorge ver vooruit was op zijn tijd. In 1954 gaan de deuren definitief dicht van Le Grand-Hornu.

Doornik
Deze grensstad bij uitstek kwam als geen andere stad of gemeente in België onder verschillende heerschappijen terecht. Het meest bijzondere in die geschiedenis is dat in 1513 de Engelse koning Hendrik VIII Doornik veroverde. Doornik is daarmee de enige ‘Engelse’ stad in België.

De ‘Stad der vijf klokkentorens’ bezit een scala van monumenten en kostbare overblijfselen. Twaalf kerken en kapellen liggen op een boogscheut van elkaar in het centrum van de stad. In de 17de en 18de-eeuw kent de stad een enorme bloeiperiode, waarin godsdienst zeer centraal staat. In deze periode waarin kerken en kapellen als paddenstoelen uit de grond rijzen, krijgt de stad de naam ‘Doornik, honderd torens, vierhonderd klokken’.

Opmerkelijk andere mooie gebouwen en bezienswaardigheden in de stad zijn het stadhuis, het paleis van de voormalige St. Maartensabdij, het Belfort, het symbool van de stedelijke vrijheden, de toren van Hendrik VIII, een overblijfsel van de Engelse overheersing en de ‘Gaten-Brug’ (Pont des Trous), de waterpoort van de tweede ringmuur. Het compacte centrum van Doornik laat zich gemakkelijk ontdekken. Ga tijdens je zwerftocht zeker eens langs ‘de wijk bij de Schelde’, de nieuwe place to be in Doornik.

Van Menen naar Erquelinnes praktisch

Lezersvoordeel
Lezers van ReisReporter.be kunnen een ‘gesigneerde’ fietsgids bestellen voor de uitzonderlijk prijs van € 12,95 verzending inbegrepen, een prijsvoordeel van 5€! Bestellen kan door het sturen van een email met vermelding ‘Fietsen langs de grenzen van België’ naar info@reisreporter.be. Deze actie is geldig zolang de voorraad strekt.

Opdracht volbracht dankzij de medewerking van…
Bij deze gelegenheid wil ik nogmaals de volgende mensen bedanken: het personeel van Batavus Fietsen dat ervoor zorgde dat het traject op ‘wieltjes liep. Fietsenmaker Dirk van Fietsen Van Genechten, die steeds bereid was de fiets ‘gesmeerd’ te laten rijden. De firma AGU, die me leerde dat er in alle seizoenen te fietsen valt als je maar de juiste kleding aantrekt en dat je probleemloos een heleboel spullen veilig en droog kunt meezeulen. Garmin GPS, die me steeds op het juiste spoor zette bij het uitstippelen van deze bijna tweeduizend kilometer lange fietstocht. Dankzij Konica-Minolta (ondertussen Sony) kon ik het boek en deze artikels voorzien van sfeervolle beelden. Last but not least gaat mijn dank uit naar de medewerkers van de toeristische diensten ‘Office de Promotion du Tourisme Wallonie’ en ‘Toerisme Vlaanderen’.

	Auteur	: Bruno Loockx
	Uitvoering	: Paperback
	Aantal pagina’s	: 216 Bladzijden
	ISBN nummer	: 978-90-209-6006-8
	Uitgeverij	: Lannoo
	Prijs	: € 17,95

Foto’s : © Bruno Loockx