Bled doorprikt hype rond ecotoerisme

Ecotoerisme is een duur woord voor reizen zonder de natuur schade te berokkenen. Maar ook een busreis met gids door een natuurreservaat blijkt daaronder te vallen. Laatste jaren wordt er ook steeds meer gesproken over duurzaamheid maar waar hebben ze het eigenlijk over en wat is verschil met ecotoerisme?

Natuurbeleving staat centraal
Ecotoerisme ofwel ecologisch verantwoord toerisme won aantal jaren geleden heel snel aan populariteit. Sinds de discussie over de klimaatverandering volop losgebarsten is krijgen de milieuvriendelijke vormen van reizen steeds meer aandacht. Een precieze definitie formuleren is moeilijk. Als we het zo bondig mogelijk samenvatten kunnen we zeggen: in ecotoerisme staat de natuurbeleving centraal en wordt de impact van de toerist op de natuurlijke omgeving zoveel mogelijk geminimaliseerd.

Verwarring
Laatste jaren ontstond er verwarring met het begrip ‘duurzaamheid’. Wat is nu eigenlijk het verschil? Een duurzame ontwikkeling van toerisme in een land, regio of een toeristische bestemming streeft naar een evenwicht in de relatie tussen economische, ecologische en socio-culturele aspecten. Geen idee wat daarmee nu exact bedoeld wordt.  Vele mensen denken spontaan aan de zorg voor en de bescherming van het leefmilieu. Anderen denken eerder aan duurzame economische groei of duurzame sociale ontwikkeling. Tijd om op zoek te gaan naar een praktische definitie.

Gerenommeerde school voor managers in Bled
In hartje Slovenië ligt het betoverend mooie dorp Bled. Deze toeristische trekpleister is de thuis voor de IEDC-Bled School of Mangement. Gesticht in 1986 kende deze school een sterke groei. Nu volgen managers uit de hele wereld les aan deze ondertussen gerenommeerde  hogeschool. Daar ontmoeten we professor Nadya Zhexembayeva, een enthousiaste dame die doceert in het Executive MBA program. De ideale persoon dus om ons meer te vertellen over het belang van duurzaam toerisme en economie. Volgens haar gaat het duidelijk om een toerisme waarbij het behoud van natuur, cultuur en mensenrechten centraal staat. Het grote verschil is dat ecotoerisme slechts een deel is van duurzaam toerisme.

De perfecte paradox
Duurzaamheid is een perfecte paradox. Iedereen heeft immers gelijk. Zowel de overheid die het toerisme wil bevorderen als de hotels die winst willen maken  als de organisaties die het milieu zoveel mogelijk willen beschermen maar hoe creëren we een wereld waarin iedereen gelijk krijgt? Is het mogelijk voor bedrijven om te blijven groeien zonder de natuur extra te belasten? Alleen als er op alle niveaus, zowel nationaal als regionaal, de wil bestaat om mee te werken, kunnen we een duurzame toekomst verzekeren.

Meer dan een modewoord
Nadya maakt ons duidelijk dat duurzaam toerisme uit 3 aspecten moet bestaan, namelijk tevredenheid van de toerist, besef en kennis van de bedreigingen voor het milieu en deelname van alle partijen. Zo heeft het geen zin om bedrijven te blijven forceren om hun bijdrage voor het behoud van het milieu te leveren. Beter is het om hen te laten zien hoe ze bijvoorbeeld door hun verbruik zoveel mogelijk te beperken door middel van het gebruik van vernieuwbare energiebronnen eigenlijk geld kunnen besparen. Het gaat dus niet zozeer om hoe zij kunnen investeren in het milieu maar eerder om hoe ze winst kunnen maken dankzij een duurzaam beleid. Net zoals ecotoerisme dreigt duurzaamheid een modewoord te worden die een stille dood sterft. Toch beginnen vele overheden en bedrijven de noodzaak in te zien van te zien van de verandering naar een milieuvriendelijk beleid. Zo slagen ze erin hun financiële toekomst te verzekeren want duurzame bedrijven, zoals Wall-Mart bijvoorbeeld, bezitten een duidelijk concurrentievoordeel ten opzichte van de rest. Zorgen voor het milieu is niet langer alleen liefdadigheid maar big business!

“Sustainability is not a department in a company, but a mindset” Nadya Zhexembayeva
Vertaling: “ “Duurzaamheid is geen afdeling in een bedrijf, maar een mentaliteit”

PRAKTISCHE INFO
Bled School of Management: www.iedc.si