Fietspret langs het water in de provincie Antwerpen

Evenals voor andere buitenactiviteiten speelt water bij het recreatief fietsen een belangrijke rol. De jaagpaden zijn het jaar rond trekpleisters voor wandelaars en fietsers. Op de rustige wegen zonder gemotoriseerd verkeer is het dan ook heerlijk fietsen. ReisReporter haalde de tweewieler van stal voor een overzicht in de provincie Antwerpen.

Waterwegen in een notendop
Antwerpen dankt zijn ontstaan aan de Schelde. Vanuit het binnenland konden scheepjes Antwerpen bereiken via het Schijn en de Rupel. Later ging men het waterwegennet ‘verbeteren’ door het afsnijden van meanders en de aanleg van kanalen. Reeds in 1550 begon men met de aanleg van de Willebroekse vaart. In de 19de eeuw wou men de Schelde met de Maas verbinden. De plannen werden telkens door Nederland gedwarsboomd. Na 1830 kwam de ommekeer met de aanleg van de Kempense kanalen. In 1939 werd het Albertkanaal afgewerkt. Het verbindt de Antwerpse haven met het Luikse industriebekken.

Jaagpaden
Een neveneffect bij deze waterbouwkundige werken was dat er naast de kanalen jaagpaden werden aangelegd. De toenmalige scheepjes hadden geen motor maar werden door paarden en/of mensen voortgetrokken. In latere tijden werden veel van deze trekwegen verhard zodat ze heel aanlokkelijk werden voor de fietsers.

Enkele aanraders
Er is keus in overvloed om langs het water te fietsen. Enkele suggesties uit het aanbod:
Albertkanaal: een snelweg voor fietsers die vlug van Antwerpen naar Limburg of Luik willen fietsen. Rechtlijnig en met weinig bezienswaardigheden.
Kempense kanalen: kleinschalige kanaaltjes waarlangs je meestal wel in de schaduw kunt fietsen en bovendien in een aantal herbergen kunt pauzeren.
De Mark: klein schilderachtig riviertje dat je vanaf Hoogstraten tot in Breda brengt.
Zeekanaal Brussel-Schelde: niet de mooiste maar wel de kortste manier om van Antwerpen naar Brussel te fietsen.

Toeristische fietsroutes
Toerisme Provincie Antwerpen (TPA): Netelandroute, Scheldedijkroute, Vaartketsersroute, Drie Kanalen route, Aa-valleiroute,
Waterwegenroute, Dijlevalleiroute
Gemeentelijk Havenbedrijf van Antwerpen: Fietswegwijs in de haven, met gratis kaart
Gemeente Boom: Dijkenfietstochten langs de Rupel, de Dijle, de Zenne, de watersportbaan Hazewinkel en het Zeekanaal Brussel-Schelde
Toerisme Rupelstreek in samenwerking met Vakantiegenoegens: brochure met de mooiste plekjes van Rupelstreek en het Vaartland
De VVV Toerisme Rijkevorsel: Polar Bears route, 24 km in het spoor van de Polar Bears, de Britse 49ste infanteriedivisie
Toerisme Ranst: Drie Kanalenroute langs het Antitankkanaal, Albertkanaal en Netekanaal

Heen en weer
Fietsen langs het water houdt in dat je af en toe moet oversteken. Voor de kleinere waterwegen is dit geen probleem. Voor de Schelde ligt dit niet voor de hand. Gelukkig zijn er een aantal tunnels en gratis veerdiensten.

Sint-Anna voetgangerstunnel
Hier wordt fietsen – tegen 5 km/u – gedoogd. Er zijn roltrappen en zelfbedieningsliften. Je daalt 30 meter onder het niveau van de blauwe steen en fietst daarna meer dan 570 meter door de tunnelkoker, een aparte belevenis.

Kennedy fietstunnel
Deze tunnel ligt wat afgelegen aan de Scheldekaaien. Je kunt hem bereiken door het fietspad naast de waterkeringsmuur te volgen. Er zijn zelfbedieningsliften en een trap met fietsgoot.

Lillo – Doel
Deze veerdienst vaart van Pasen tot en met september, enkel in de weekeinden, feestdagen en overbruggingsdagen voor of na een feestdag.

Hoboken en Bazel – Hemiksem
Dit zijn functionele veren, zij vervoeren hoofdzakelijk pendelaars. Door de uitbreiding van de fietsnetwerken in de regio Scheldeland is het belang van deze veren voor de recreatieve fietsers toegenomen.

Veren op de Schelde en de Rupel
In de regio Scheldeland zijn verschillende veerdiensten operationeel:
- Sint-Amands – Hamme Moerzeke
- Mariekerke – Hamme Moerzeke
- Bornem Weert – Hamme Driegoten
- Boom – Klein Willebroek
- Schelle – Wintam
Deze veerdiensten hebben een overwegend recreatief karakter. Hou er rekening mee dat het op zonnige dagen druk kan zijn.

PRAKTISCHE INFO
Een uitgebreide reportage over fietsen langs het water in de provincie Antwerpen verscheen in het nummer 79 van het tijdschrift Fietsen Moet Kunnen.
Internet: www.fietsenmoetkunnen.be

Tekst: © André Maes
Foto’s: © André Maes